Niet willen toegeven, slecht tegen je verlies kunnen, een groot punt maken van een kleinigheid, gefit en gezever onderling. Dit lezende merk je misschien pas hoe vaak kinderlijk gedrag bij medewerkers voor komt. Medewerkers die kinderlijk gedrag vertonen vervallen vaak in de communicatiepatronen uit de kindertijd. Patronen die in de kindertijd wel nuttig waren. In het volwassen werkzame leven niet meer. En hoe langer je kinderlijk gedrag tolereert, hoe lastiger het is om het te doorbreken. Het is aan jou als werkgever om in te grijpen. 

Waar komt het gedrag vandaan? Volgens personal business coach Eelco Smit zitten we op een onverklaarbare manier gevangen in de dramadriehoek. Medewerkers nemen volgens hem in die onproductieve gevallen één van de drie mogelijke rollen aan. Ze kruipen in de huid van de redder, het slachtoffer of de aanklager. Alle drie even kinderlijk. Hoe pak je deze drie gedragstypen aan?



kinderachtig gedrag bij medewerkers, kinderlijk gedrag

#1 Profiel van de redder

Helpt, gevraagd en ongevraagd. Weet wat goed is voor de ander en met die attitude bombardeert hij al zijn gesprekspartners tot slachtoffer. Daarbij komt nog eens dat de redder ervan overtuigd is zelf het hardst te werken. De redder kan het bloed onder ieders nagels halen met dat betweterige toontje. Hij vertoont passief-agressief gedrag. Hij werkt tot héél laat over en zal niet nalaten te zorgen dat iedereen dat weet. De redder maakt zichzelf wegens bovenmenselijke inzet onmisbaar. Denkt hij.

Zo pak je dit kinderlijke gedrag aan:

Je ontmantelt deze rol door heel hard (en volwassen en compromisloos) te stellen dat iemand die zo hard werkt, niet efficiënt is. Dikke kans dat de redder dan direct in de rol van het slachtoffer schiet.


#2 Profiel van het slachtoffer

Zit lekker veilig in zijn afhankelijke positie en weigert verantwoordelijkheid te nemen voor het eigen handelen. Alles is de schuld van anderen. Het slachtoffer zit nooit verlegen om een excuus waarom iets niet lukte. Privéomstandigheden staan bovenaan de lijst. Een ziek kind, kapotte auto, een onverwachte ontwikkeling. Feitelijk is dit een vorm van emotionele chantage.  

Zo pak je dit kinderlijke gedrag aan:

Stel hem voor een duidelijke keuze: of je neemt vrij om die privézaken te regelen, of je gaat je werk doen. Of je gaat ergens anders werken.


#3 Profiel van de aanklager

Is verongelijkt, boos en verbitterd. Wijst met zijn beschuldigende vinger de rest van de wereld op talloze tekortkomingen. Vindt gelijk krijgen vaak belangrijker dan de oplossing van het probleem. Dat maakt iemand in die rol tot uitermate vermoeiend gezelschap. De aanklager klaagt. Niets is goed. Alles is vatbaar voor zijn verzengende en energie-slurpende klaagzang. Toch is ook het klagen een strategie waarmee kinderen verantwoordelijkheid ontlopen. Immers als alles fout is kunnen hun fouten niet zwaar worden aangerekend.
 

Zo pak je dit kinderlijke gedrag aan:

De manier om de klager uit zijn rol te krijgen is opnieuw een harde compromisloze keuze. Stop met klagen en proactief excuses zoeken. Of ga ergens anders klagen. Klagen, daar is geen excuus voor.


Tips om zelf weg te blijven uit de improductieve dramadriehoek: 


  1. Geef geen ongevraagde hulp. Dat zet de boel direct op scherp.
     
  2. Communiceer wat je wilt. Je praat vanuit je behoefte en weerstaat de verleiding verwijten te maken.
     
  3. Geef duidelijk de grenzen van acceptabel gedrag aan. Met dat in het achterhoofd kun je die drie opgeschoten kleuters versneld naar volwassenheid begeleiden.
Beeld: Getty Images