Dit blijkt onder andere uit onderzoek van Paralax Planning Solutions, een leverancier van personeelsplanningssoftware. In het onderzoek geeft geen enkele respondent aan langer te pauzeren. Wel stoort 11 procent van de beroepsbevolking zich aan collega's die de grenzen van de lunchpauze oprekken, nog eens 9 procent geeft aan dat collega's te lang weg zijn voor een rookpauze.
De grootste groep Nederlanders heeft een pauze van drie kwartier tot een uur. Ook kortere pauzes van een kwartier tot een uur komen voor. Iets minder dan 5 procent van de werknemers neemt nooit pauze op. Het officieel registreren van pauzes is bij de meeste bedrijven niet verplicht: slechts 7 procent geeft pauzetijden door aan de leidinggevenden of logt de tijden in een systeem.

Voldoende pauze nemen essentieel 
Dennis Zuurhout, Product & General Marketing Manager van Paralax noemt het opvallend dat werknemers hun eigen pauzegedrag anders beoordelen dan dat van collega's. Pauze nemen is volgens Zuurhout een essentieel onderdeel van de werkdag. ‘Hoewel het vaak als positief wordt ervaren als mensen niet hun volledige pauze opnemen, is het belangrijk is om voldoende rust te nemen.’ Volgens Zuurhout zijn zowel werkgevers als werknemers zich niet altijd bewust van de wettelijke wet- en regelgeving op dit gebied. De arbeidstijdenwet is daar redelijk duidelijk in. Wie langer dan vijfeneenhalf uur werkt, heeft bijvoorbeeld recht op minimaal een half uur pauze. In een werkdag van tien uur heeft een werknemer zelfs recht op 45 minuten pauze. Sommige cao's wijken daar enigszins van af, maar zullen wel hun eigen bepalingen hebben op het gebied van pauzes. ‘Het is belangrijk voor zowel werkgevers als werknemers om deze bepalingen te kennen en na te leven.’ Nou, dat hoef je ons geen tweede keer te zeggen. Hierbij de wettelijke regels voor werktijden, pauzes en rusttijden op een rij:

Voor wie geldt de Arbeidstijdenwet?

Voor iedereen die voor een werkgever werkt, geldt de Arbeidstijdenwet. Dus ook als als je medewerker stagiair, uitzendkracht of gedetacheerd is. De Arbeidstijdenwet is van toepassing op alle werkzaamheden als medewerker. Als je medewerker bijvoorbeeld verschillende banen heeft, moet hij of zij de verschillende werktijden bij elkaar optellen. Zo kan je medewerker nagaan wat zijn werktijden en rusttijden moeten zijn.

Maximale werktijd: 12 uur per dag, 60 uur per week 

Op deze regel zijn twee uitzonderingen. Voor jongeren tot 18 jaar en voor zwangere en pas bevallen vrouwen gelden aparte regels. Lees hierover het artikel: 5 vragen over (de uitzonderingen) op werk- en rusttijden.

Uitzonderingen op maximaal aantal uren werktijd

In de Arbeidstijdenwet staat dat je werknemer niet iedere week maximaal 60 uren mag werken. Voor een langere periode geldt het volgende:

  • Over een periode van 4 weken 
    Medewerkers mogen gemiddeld 55 uur per week werken. Dit kan in de cao staan. Maar dit mag nooit meer dan 60 uur per week zijn.
  • Over een periode van 16 weken 
    Medewerkers mogen gemiddeld maximaal 48 uur per week werken. Een werkweek loopt van zondag 0.00 uur tot zaterdag 24.00 uur.

Beroepen met andere werktijden en rusttijden

Voor een aantal werknemers en beroepen gelden andere regels voor onder andere werktijden, rusttijden en pauzes. Deze gelden niet of maar gedeeltelijk voor:

  • werknemers die 3 keer het minimumloon of meer verdienen. Behalve als het gaat om gevaarlijk werk, nachtdienst of werk door niet-leidinggevenden in de mijnbouw;
  • vrijwilligers;
  • beroepssporters;
  • wetenschappelijk onderzoekers
  • gezinshuisouders
  • podiumkunstenaars
  • medisch en tandheelkundig specialisten, verpleeghuisartsen, huisartsen en sociaal geneeskundigen;
  • begeleiders van school- en vakantiekampen;
  • militair personeel bij inzet en bij oefeningen;
  • In sommigen gevallen bij de politie: als de politie in een bepaalde situatie de openbare orde niet kan handhaven als zij zich aan de Arbeidstijdenwet zou houden, dan geldt deze wet op dat moment niet.
  • Als naleving de inlichtingen- en veiligheidsdiensten zou verhinderen om de openbare orde te handhaven geldt de Arbeidstijdenwet ook niet.
  • De regels in de Arbeidstijdenwet voor zondagsarbeid gelden niet voor mensen die een geestelijk ambt binnen de kerk hebben.

Rust na werktijd

Voor rust na werktijd gelden de volgende regels:

  • Na een werkdag mag je medewerker minimaal 11 aaneengesloten uren niet werken.
  • De rustperiode van 11 uur mag eens in de 7 dagen worden ingekort tot minimaal 8 uur. Maar dit mag alleen als het nodig is voor het werk.
  • Na iedere werkweek mag je medewerker 36 uur aaneengesloten niet werken. Is de rusttijd korter dan 36 uur, dan gelden de volgende regels. Je medewerker mag in een periode van 14 dagen minimaal 72 uur (3 dagen) aaneengesloten niet werken. Deze rusttijd van 72 uur kan worden verdeeld over onafgebroken rustperioden van elk minstens 32 uur. Bijvoorbeeld 32 plus 40 uur of 33 plus 39 uur.

Lengte en frequentie van pauzes

Voor pauzes van medewerkers gelden de volgende regels:

  • Langer dan 5,5 uur werken, geeft recht op minimaal 30 minuten pauze. Je medewerker mag de pauze splitsen in twee keer een kwartier.
  • Als je medewerker langer dan 10 uur werkt, heeft hij of zij recht op 45 minuten pauze. De pauze mag worden gesplitst in meer pauzes van minimaal een kwartier.
    Let op: cao’s kunnen hiervan afwijken, zoals: geen, minder of kortere pauzes.

Doorbetaling tijdens pauzes

In de Arbeidstijdenwet staat niets over doorbetaling tijdens pauzes. Tijdens pauzes werkt je medewerker niet en heeft hij of zij geen recht op loon. In de arbeidsovereenkomst of cao kunnen afspraken staan over doorbetaling van loon tijdens de pauze.  


Beeld: Getty Images
Bron: Paralax Planning Solutions / Rijksoverheid