In zo’n 12 procent (cijfers ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid) van alle bedrijven wordt gewerkt onder warme omstandigheden. Werkplekken waar medewerkers doorgaans last hebben van warmte zijn: bakkerijen, tuin- en hovenierbedrijven, mijnwerk, de bouw, medewerkers in de papier-, staal- en glasindustrie, brandweer, politie en wegenbouw. Maar ook in niet verkoelde (airconditioning) kantoorruimtes kan de temperatuur zo hoog oplopen dat medewerkers door hittestress (ernstige) gezondheidsklachten krijgen. 8 vragen & antwoorden over hittestress.

#1 Hittestress? Wat is dat? 

Wanneer het menselijk lichaam wordt blootgesteld aan warmte (binnen én buiten), stijgt de algehele lichaamstemperatuur. Een combinatie van hitte en vochtgebrek stelt hoge eisen aan hart en bloedvaten. Dit noemt men ook wel 'hittestress'. 

#2 Wat zijn de klachten bij hittestress?

Eerst verwijden de bloedvaten in de huid. Het lichaam probeert de warmteafgifte te laten toenemen door een snellere bloedcirculatie. Het hart gaat sneller kloppen en moet dus harder werken, de huid wordt roder en medewerkers gaan zweten. Door zweten wordt warmte onttrokken aan de huid: medewerkers koelen af. Bij te weinig luchtsnelheid en hoge temperatuur kunnen medewerkers hun warmte niet goed kwijt aan de buitenlucht. Gevolg is dat de lichaamstemperatuur stijgt. Dit kan grote gezondheidsrisico’s met zich meebrengen.

#3 Wat zijn de gevolgen van hittestress?

Gevolgen van te grote hitte kan hittestress zijn:
• huidaandoeningen zoals jeuk en blaasjesuitslag;
• hittekramp (kramp in de spieren);
• hoofdpijn en concentratieverlies;
• duizeligheid en misselijkheid;
• hitte-uitputting door uitdroging;
• hittesyncope ontstaat wanneer er onvoldoende doorbloeding is naar de hersenen; flauwvallen is het gevolg;
• een hitteberoerte is het meest ernstige effect. Dit gebeurt als de inwendige temperatuur van het lichaam boven de 41 graden komt;
• door teruglopend concentratievermogen neemt de kans op ongelukken toe. Voor bepaalde beroepen houdt dit grote risico’s in.

#4 Lopen medewerkers die buiten werken meer risico?

Nee, gek genoeg hebben medewerkers die binnen werken bij warm weer net zo veel kans op hittestress als werknemers in de buitenlucht. Een extra nadeel voor personeel dat buiten werkt is langdurige blootstelling aan direct zonlicht (uv-straling). Naast het gevaar van huidkanker kan een teveel aan uv-straling ook een negatief effect hebben op het afweersysteem.

#5 Zijn er medewerkers die extra risico lopen?

Ja, de volgende factoren vergroten de kans op hittestress bij je medewerker:  
• zwangerschap
• slechte conditie
• extreem laag lichaamsgewicht (<50 kilo)
• hoog vetpercentage
• hart- en vaatziekten
• gebruik van geneesmiddelen (bijvoorbeeld bij chronische ziekten)

#6 Ben ik als werkgever verantwoordelijk voor de temperatuur op de werkplek?

Ja, regels voor werken met warm weer/in warme ruimtes zijn vastgelegd in het Arbobesluit (Arbowet). Hierin (artikel 6.1) staat dat de temperatuur op de werkplek geen gezondheidsschade mag veroorzaken aan werknemers. De Inspectie SZW controleert op naleving van de Arbowet. Als werkgever moet je er dus voor zorgen dat het werkklimaat behaaglijk is. 

#7 Wat is behaaglijk? 

Het Arbobesluit rept niet over exacte temperaturen. Wat behaaglijk is of wat een te hoge temperatuur op de werkplek precies is, is namelijk afhankelijk van diverse factoren, zoals: omgevingstemperatuur, luchtvochtigheid , luchtsnelheid, warmtestraling, kleding, fysieke inspanning. 

#8 Hoe weet ik of mijn medewerkers risico lopen?

Neem werken in warmte mee in de Risico-Inventarisatie & Evaluatie (RI&E). Door een RI&E heb je snel een goed overzicht van de gezondheidsrisico’s die warmte kunnen veroorzaken bij jouw medewerkers. Wil je (vrij snel) weten welke risico’s jouw werknemers lopen? De FNV heeft een praktische hittestresscalculator. Let op: deze calculator geeft slechts een globale indicatie van de gezondheidsrisico’s die je medewerkers kunnen lopen. Raadpleeg voor gefundeerd en uitgebreid advies een deskundige, zoals een arbeidshygiënist. 

Bron: FNV
Beeld: Getty Images